Het stroomnet van Nederland zit vol, je kunt geen krant of nieuwswebsite meer openen zonder dat het erover gaat. Nieuwe woningen en bedrijven kunnen niet meer aangesloten worden en op zonnige dagen is er het risico dat er teveel stroom opgewekt wordt door o.a. zonnepanelen voor het elektriciteitsnet om te verwerken.
Een oplossing hiervoor is het uitbreiden en verzwaren van het stroomnet door de netbeheerders, om dit te betalen is je energierekening al verhoogd met hogere netbeheerkosten. Maar vanaf 2029 willen de netbeheerders en ACM een compleet nieuwe oplossing, die volgens de berekeningen voor veel huishoudens een lagere energierekening betekent.
In de huidige situatie betaalt iedereen dezelfde netbeheerderskosten, of je nu een klein apartement met een paar led-lampen, een tv en zuinige koelkast hebt. Of een groot vrijstaand huis met zonnepanelen, warmtepomp en 2 elektrische auto’s die opgeladen moeten worden.
De netbeheertarieven zijn voor beide situaties gelijk en alleen afhankelijk van wie je lokale netbeheerder is. Niet echt eerlijk dus, in een klein apartement zonder zonnepanelen en zonder laadpaal belast je het stroomnet veel minder.
In de nieuwe situatie wordt dit rechtgezet, het doel is om niet alleen het stroomnet te ontlasten waardoor minder snelle en dure verzwaring nodig is. Maar ook om huishoudens die het stroomnet meer belasten ook meer te laten betalen aan netbeheerkosten.
Dynamische nettarieven voor iedereen
Dynamische energiecontracten zijn inmiddels bekend, en zelfs zo doorsnee geworden dat er dynamische energiecontracten met cashback aanbiedingen zijn, maar vooralsnog zijn de netbeheerkosten voor iedereen gelijk. Dus ook als je een dynamisch energiecontract hebt betaal je nog steeds dezelfde nettarieven als je buurman met een “ouderwets” vast contract.
De ACM heeft een voorstel gedaan om dit vanaf 2029 te veranderen.
Als dit plan goedgekeurd en uitgerold wordt dan krijgt iedereen vanaf 2029 dynamische nettarieven, ook als je een vast energietarief hebt. Maar geen paniek, waar een dynamisch stroomtarief elk kwartier of elk uur wijzigt, wordt dit voor de netbeheerkosten onderverdeeld in 3 tariefblokken per dag in de winter en 4 tariefblokken per dag in de zomer.
Ook blijft er nog een vast deel, €120 per jaar, van de rekening dat voor iedere huishouden hetzelfde is.
In het voorstel staan de volgende tarieven per kWh:
| Winter (oktober – maart) | Nettarief per kWh |
|---|---|
| 17:00 tot 22:00 uur | 17 cent (piektarief) |
| 15:00 tot 17:00 en 22:00 tot 01:00 uur | 11 cent |
| 01:00 tot 15:00 uur | 8 cent |
| Zomer (april – september) | Nettarief per kWh |
|---|---|
| 10:00 tot 17:00 uur | 0 cent (gratis) |
| 03:00 tot 10:00 en 17:00 tot 19:00 uur | 5 cent |
| 00:00 tot 03:00 uur | 8 cent |
| 19:00 tot 24:00 uur | 11 cent |
Dit komt grofweg overeen met de pieken in het stroomverbruik, dus wanneer je een elektrische auto op wil laden als je thuiskomt van het werk en deze tussen 17-22 uur aan de laadpaal hangt. Dan betaal je hiervoor extra netbeheerkosten.
In de zomer gebeurt het tegenovergestelde, tussen 10:00 en 17:00 uur wanneer zonnepanelen veel energie opwekken, maar er relatief weinig energie verbruikt wordt. Zijn de transportkosten juist gratis, meer energieverbruik in deze periode helpt het elektriciteitsnet te ontlasten en verlaagt daarmee de noodzaak op verzwaring van het net.
Wat betekent dit voor jouw energierekening?
Als je op dit moment geen dynamisch energiecontract wil omdat je bijvoorbeeld je verbruik niet kunt verschuiven dan is dit voorstel van de ACM misschien even schrikken. Maar geen nood, uit onderzoek van Berenschot blijkt dat voor de meeste huishoudens de netbeheerkosten omlaag gaan na deze aanpassing.
Al nemen de verschillen tussen huishoudens door dynamische nettarieven wel toe. Een gezin in een huurwoning met cv-ketel, die nu de hoofdprijs betaalt via de gasrekening, die gaat al snel minder betalen aan netbeheerkosten voor stroom. In tegenstelling tot een grote vrijstaande woning, met zonnepanelen, warmtepomp en één of meer elektrische auto’s, dit gezin belast het stroomnet veel meer en zal daarom ook meer betalen aan de netbeheerder.
Ook het verschuiven stroomverbruik, wanneer mogelijk, geeft meer controle over de hoogte van je energierekening. Met deze aanpassing loont het straks meer om te besparen op energieverbruik, of slim energie te verbruiken tijdens goedkope uren.
Tegelijkertijd is het belangrijk om te bedenken dat netbeheerkosten slechts één onderdeel zijn van de totale energierekening, energiebelastingen, btw, de stijging van de kale energietarieven en andere verplichtingen vanuit de overheid hebben veel meer invloed op de hoogte van je toekomstige energierekening dan alleen deze aanpassing.